12 günlük Fas Gezisi Bütçe Rehberi ve Öneriler

Fas, bir Avrupa ülkesine göre kesinlikle çok çok daha ucuz. Ama turistik ve lüks yerlerde yemekler yiyip, konaklarsanız Avrupa standartlarındaki fiyatlarla karşılaşacağınızı belirtmek isterim. Bu yazımda 12 günlük Fas seyahatim boyunca rehber niteliğindeki detaylı gezi bütçesine değindim ve Fas seyahatini daha ucuza getirebilme önerilerinde bulundum.

Her geçen gün dolar, euro ve pound karşısında hızla artan döviz kurlarımız sebebiyle ülkemizdeki herkes gibi biz seyahat severlerin moralleri de bozuldu. Artık seyahatlerimizde harcamalarımıza daha da dikkat edeceğiz, bütçe konularına yazılarımıza daha çok değineceğiz, eskiden 5 kere çıkabiliyorsak belki bu sefer 3 kere çıkabileceğiz. Kısacası; bir hal bir çare bulacağız. Bulacağız da istemezdik böyle üzülelim tabi. Bu yazıyı yazarken; 1 $ : 6,4 TL, 1 € :  7,3 TL, 1 £ : 8,1 TL. Haziran ayında Fas’ta iken ise; 1 $ : 3,55 TL, 1 € : 3,93 TL idi. Biz nispeten daha uygun fiyatlarda seyahatimizi gerçekleştirmişken sizlerin daha fazla bütçeler ile artık Fas’a seyahat edebileceğinizi belirtmek istiyorum. Aslında bu söylemim, tüm yurt dışı seyahatlerimiz için geçerli olacak tabi. Kısa sürelerde bu kadar değişken olan kurlarımız sebebiyle, ya yerel ya da dolar, euro, pound para birimleri ile bütçe konularındam bahsedeceğim ki sizler yazılarımdan faydalanmak istediğinizde; daha güncel rakamlar ile yardımcı olmuş olayım.

Fas para birimi; Fas dirhemi ‘dir (MAD). Etiketlerdeki fiyat birimini ‘DH’ yazılı olarak görebilirsiniz. 2018 temmuz ayı olarak; 1 Fas Dirhemi 0, 51 TL. Fas’a gelirken dolar ya da euro alabilirsiniz. Ancak Euro ile gelirseniz; hem geçerlilik hem de hesaplama açısından daha kolaylık sağlarsınız. Döviz kurlarımız kısa sürelerde sürekli değiştiği için 10 DH : 1 EUR olarak kabul ederek kendinize sürekli  ‘Bir dakika, şimdi bu ne kadar oluyor.’ sorusunu sormaktan kurtarabilirsiniz. Çöl turu dışında hemen hemen her harcamayı Fas dirhemi ile ödedik. Ufak da olsa bir kayıp söz konusu olduğundan size de euro yerine Fas dirhemi ile ödemelerinizi yapmanızı tavsiye ederim. Böylece az da olsa tasarruf yapmış olursunuz, mesela bir içecek parasını neden bu şekilde ödemeyesiniz?

Konaklanılacak yerler, menüsü olan restoranlar ve otobüs firmaları dışındaki tüm mal ve hizmet alımlarınızda mutlaka pazarlık yapın. Özellikle de taksiler ile. 🙂 Şehir merkezinde taksi kullanımlarında sakın 50, 60 DM’den fazla bir ücrete ikna olmayın. İlk sorduğunuzda kafadan atacaklardır dikkatli olun.

Biz gerçekten bilinçli harcamalar yaparak, Fas’tayken sorup soruşturup gezerek, önceden detaylı araştırmalarımızla yaptığımız rezervasyonlar ile her şeyin keyfine vara vara bir seyahat gerçekleştirdik. Bizim yaptığımız harcamaları tek tek yazıma ekliyorum ki; siz de kendi hayat tarzınıza uyarlayarak yaklaşık olarak sizleri neler beklediğini görebilin.

Uçak bileti dışında 12 günlük seyahatimizde konaklama, ulaşım, yeme içme, gezilecek yer girişleri, turistik aktiviteler ve özel alış verişler, her şey ama her şey  dahil 600 Euro harcadım. Hiç alış veriş yapmasaydım; seyahat bütçem 500 Euro olabilirdi. Pişmanım hakim bey! (1 € :  7,3 TL)

Fas Konaklama Harcamaları

fas, konaklama, fes şehri, riad dar assia Fas’ta konaklama – Fes Riad Dar Assia

Her seyahatteki gibi Fas’ta da sizin istek ve tercihlerinize göre konaklamanıza göre seyahat bütçeniz değişecektir elbet. Bizim kaldığımız otellere baktığımda; vermiş oldukları hizmetler ve konumları açısından fiyatları oldukça makul. Fas’ta kesinlikle konaklama açısından her bütçe ve zevke yönelik konaklama seçeneğiniz mevcut. Aşağıda göreceğiniz gibi geceliği 6 Euro’ya da 25 Euro da konaklamak mümkün. Tüm Fas seyahati boyunca konaklamaya harcadığımız rakam; 113 Euro.

1 gece Kazablanka Otel: Hotel Central / 160 DM

2 gece Marakeş Otel: Riad Goloboy 500 DM

2 gece Fes Otel: Riad Dar Assia 120 DM

2 gece Şafşavan Otel: Dar Bleu Pearl 170 DM

1 gece Rabat Otel: Riad Dar El Ghali 180 DM

Fas Ulaşım Harcamaları

fas, ulaşım rehberi, gezi, öneri Fas’ta ulaşım

Otobüs ve tren bileti alımları dışında taksi ile ulaşımlarda kesinlikle pazarlık yapın. Merkezi yerlerde konaklayarak şehir içinde çok çok az ulaşım harcamamız oldu. Uçak bileti dışında şehir içi ve şehir dışı toplamda ulaşıma harcadığımız rakam; yaklaşık 75 Euro

İstanbul – Kazablanka Royal Air Moroc ile gidiş dönüş aktarmasız uçak bileti: 1900 TL.

Kazablanka havalimanından merkeze tren bileti: 45 DM (Fas dirhemi)

Kazablanka şehir içi tek yön tramvay bileti: 7 DM

Kazablanka merkezde taksi ile gezme: 50 DM

Kazablanka otelimizden Marakeş’e giden tren garına taksi: 20 DM

Kazablanka’dan Marakeş’e tren bileti: 95 DM

Marakeş tren garından otele taksi: 15 DM

Marakeş’te şehir içi taksi kullanımı (Majorelle Jardin): 15 DM

Merzouga’dan Fes’e paylaşımlı taksi: 200 DM

Fes’ten Şafşavan’a otobüs bileti: 70 DM

Fes’ten Şafşavan’a otobüs bagaj fiyatı: 20 DM

Şafşavan’dan Akchor’a paylaşımlı taksi: 25 DM

Şafşavan merkezden otobüs garına:  6 DM

Şafşavan’dan Rabat’a otobüs: 80 DM

Şafşavan’dan Rabat’a otobüs bagaj fiyatı: 10 DM

Rabat’tan Kazablanka trenine taksi: 15 DM

Rabat’tan Kazablanka havalimanına tren bileti: 80 DM

Marakeş’ten Merzouga / Sahra Çölü’ne 3 Günlük Tur Harcaması

fas turu, sahra çölü, çölde konaklama, merzouga Fas’ta Sahra Çölü deneyimi

Fas’ta tüm şehirleri, otobüs, tren, taksi kullanarak gerçekleştirmek olsak da çöl kısmında tura ihtiyaç duyduk. Ayy ben araba kiralamıştım, yook ben trene, otobüse atlar giderim demek pek mümkün değil. Araba kiraladıysanız; zar zor da olsa Merzouga şehir merkezine bir şekilde gelebilmeniz mümkün tabi. Ama yollar dağlık alanlarda epey virajlı ve mesafeler birbirine oldukça uzak. Sonradan gördük ki; herkes tur ile geziyormuş. Araç kiralamadığımız için bir kez daha akıllı bir hareket yaptığımızı düşündük.

Bu turu diğer seyahat masraf kalemlerimde göstermedim ki; daha anlaşılabilir olsun. Biz 2 gece 3 gün boyunca tur dışında neredeyse hiç para harcamadık. Öğle yemek saatlerinde bizi getirdeki restoranlarda meyve yedik, kahve içtik. Ya da markete denk gelirsek yoğurt alıp yedik, zaten yanımızda bir çok yiyecek mevcuttu. 🙂  Bu tura 90 € ödedik. Ancak bu tur Marakeş’ten alıp Marakeş’e bırakıyordu ve biz Fes’e geçmek istiyorduk. Firma ile iletişime geçtiğimizde; bizlere dönüşte paylaşımlı taksi ile bizi tekrar Marakeş’e dönmeye zorunlu bırakmadan Fes’e ulaştırabilceklerini ilettiler. Tabi bunun için kişi başı 20 € ödedik. Bu seyahat masrafını ulaşım masrafları kısmına ekledim.

3 günlük çöl turunda dahil olan hizmetler;

  • Şehir ve kasaba transferleri (Ait Ben Haddou, Dades, Todra, Quarzazate, Merzouga),
  • İngilizce ve Fransızca bilen rehberlik,
  •  Marakeş’teki otelimizden araçla alım,
  • Dades’te kahvaltı ve akşam yemeği dahil bir otelde konaklama,
  • Sahra Çölü’nde çadırda kalma, akşam yemeği ve bir de kahvaltı,
  • Çölde deve ve safari aracıyla ulaşım.

Fas Yeme İçme Harcamaları

fas yemek, marakeş yemek, fas pahalı mı, fas turu ne kadar Fas kahvaltısı

Fas seyahati boyunca sarayda da yemek yedik, sokak lezzetlerinin etli ürünler dışında hepsinden denedik, olmazsa olmazlarını yiyip içmeden şehirlerden ayrılmadık, büfe veya kafe farketmeksizin sıcaklarda çeşit çeşit içeceklerle serinledik, pazarlardan meyveleri yemeler doyamadık. Tabi bunların yan sıra; Fas’a gelirken yanımızda getirdiğimiz peynir, galeta, müsli, kuru yemiş gibi besinleri de tükettik. Böylece aklımız hiçbir şeyde kalmadan ve aç kalmayarak Fas’tan dönüş yaptık. 12 günlük Fas seyahatimiz boyunca kişi başı olarak yeme ve içmeye; 180 € harcama yaptık.

Fas Diğer Harcamalar

fas, kartpostal, fas pahalı mı, fas turu Fas kartpostalı

Kuru düşününce diğer harcamaları olabildiğince azaltabilirmişim yani en azından alış veriş yapmayabilirmişim. Ama hepsini çok sevdim ve o zamanlar kurumuz neredeyse yarısıydı. 🙁

  • 6 GB’lık telefon hattı: 100 DM
  • Medrese, bahçe, müze girişleri ve yerli tur hizmetleri: 200 DM
  • 3 hasır çanta: 300 DM
  • 1 deri ayakkabı: 60 DM
  • 1 büyük deri çanta: 250 DM
  • Kartpostal, magnet, hediyelikler (anne siparişi mecbur 🙂 ): 500 DM

Fas seyahatini ucuza getirebilmek için önerilerim;

fas turu, fas yemekleri, fas gezi Fas seyahatinde yemek

  • İstanbul’dan Kazablanka’ya aktarmasız olarak birçok havayolu şirketi ile seyahat edebiliyorsunuz. Ancak seyahatin en büyük harcama kaleminin uçak bileti olacağını bilmeniz gerekiyor. Bu sebepten dolayı uçak biletinizi oldukça önceden almanızı tavsiye ederim. Vizesiz de olduğundan Fas’a gitmek istediğinizde hiç düşünmeden rezervasyon yapmadan biletinizi alın derim. Bunun yanında Schengen vizeniz varsa; kesinlikle Avrupa aktarmalı uçuşlardan birini tercih edin. Bizim yoktu ve transit geçişte sıkıntı yaşama riskini göze alamadığımız için aktarmasız olarak ulaşım sağladık. İspanya’nın güneyinden (Malaga ve Sevilla şehirlerinden kolaylıkla geçilen Algeciras şehri) de feribot ile Fas’ın kuzeyine (Tangier yani Tanca) ulaşım sağlayabilirsiniz. Eğer bu şekilde Fas’a ulaşım sağlayacaksanız; önceden online olarak feribot biletinizi alarak daha uygun fiyatlarda biletler satın alabilirsiniz.

 

  • Otel rezervasyonunlarınızı çok önceden yapın. Merkezde yani ‘medina’ bölgelerinde konaklarsanız hemen hemen her yere yürüyerek ulaşım sağlayabilirsiniz. Böylece hem harcamalarınızı azaltmış olur hem de vakit ve kolaylık açısından size yarar sağlar.

 

  • Tüm harcamalarınızı euro veya dolar yerine Fas Dirhemi ile yapın.

 

  • 4 -5 kişi değilseniz araç kiralamamanızı öneririm. Özellikle de seyahatinize Sahra Çölü’nü de dahil edecekseniz; unutun gitsin.

 

  • Kazablanka, Rabat gibi sanayinin gelişmiş olduğu şehirlerde tramvay ve otobüsler daha yaygın. Bu şekilde şehir içinde ucuz ulaşım sağlayabilirsiniz. Ama kişi sayınız fazla ise hiç uğraşmadan taksileri kullanabilirsiniz.

 

  • Seyahatlerin sonuna doğru pazarlık yapmaktan bizim gibi sıkılabilirsiniz ama yılmayın. Bir su bile alırken pazarlık yapın. ‘Yahu söylediği fiyatın yarısından da aza iner mi adam?’ demeyin. Mesela çok beğendiğiniz bir çanta için arkanızı dönüp gidin bakın nasıl sizi geri çağırıyorlar. Sonrası da tam Cem Yılmaz komedileri gibi. ‘Ne vereyim abime?’, ‘Sen en son kaç diyorsun?’ gibi gibi…

 

  • Yerel yerlerde, büfelerde yemek yiyip içeceklerinizi yudumlamaya çalışın. Genellikle; turistik yerlerde ve lüks restoranlarda fiyatlar Avrupa fiyatları düzeylerinde oluyorlar.

 

  • Fas’ta menülü kafeler,restoranlar, gezilecek yerlerin yazılı olan giriş ücretleri ve bazı dükkanlar dışında hiçbir şeyde etiket göremeyeceksiniz. Bundan dolayı; her şeyin fiyatını almadan önce sorun. Bakkallarda su, yoğurt, maden suyu gibi şeyler aldık genellikle ve hala neyin fiyatı nedir bilemiyoruz. Mesela; 1,5 litrelik olan aynı suyu; bazı yerde 3’e, bazı yerde 6’a aldık. Öyle anlar oluyor ki hızlı davranmanız gerekiyor ve pazarlık yapacak haliniz olmuyor. Sabırlı olun ve kurlarımızı hatırlayın. 🙂

fas turu, sokak lezzetleri, seyahat, ucuz Fas sokak lezzetlerinden tatlılar

  • Bizler gibi gün içinde enerji sağlamak ve serinlemek için hemen hemen her yerde bulabileceğiniz meyve sularından içmek isteyenlere ufak bir önerim olacak. Büfesinin önünde fiyat yazılı da olsa; ‘Şundan da olsun mu?’ sorusu ‘Evet’ cevabı verirseniz; içeceğinizin fiyatının artacağını bilmeniz gerekiyor.

 

  • Arkadaşım Duygu ile biz Fas lezzetlerine gerçekten bayıldık. İkimiz de her şeyin lezzetine bakmak istediğimizden her gittiğimiz kafe ve restoranda farklı siparişler verip ortaklaşa yedik. Böylece aklımızda ‘Ahh keşke bir de  şunun tadına baksaydık.’ dediğimiz hiçbir lezzet kalmadı. Bu şekilde yemekler yiyerek öğle yemeklerimizi yanımızda getirdiklerimizi yiyerek seyahatimize devam ettik. Böylece hem vakitten hem de nakitten kazanmış olduk.

 

  • Lezzetli ve ucuz fırınları var. Yanımızdaki fıstık ezmesi ve peynire hep eşlik ettiler. Otellerde dolap olmadığından dolayı peynir gibi sıcakta çabuk bozulacak yiyecekleri olabildiğince az getirmenizi öneririm. Gelmeden önce yanınızda plastik çatal, bıçak, kaşık ve karton bardak getirmeyi ihmal etmeyin. Biz bir de kahve de getirmiştik. Otelde, şehirler arası dinlenme alanlarında ve hatta bazı kafelerde sıcak su isteyince sizden para almıyorlar yani ücretsiz. Biz de doyasıya kahvelerimizi genellikle bu şekilde içtik. Sonuçta; 12 günlük bir seyahatte her gün 2 kahve içseydik toplamda ne kadar yapardı? Hem bunu hem de kurumuzu düşünün ve önerime kulak asın. 🙂

 

  • Fas’ta öyle bizdeki gibi marketler falan yok, mahallelerde bakkallar var. Gerçi Kazablanka’da bir yerde Bim gördük hahahah. Tuvaletlerde ve kafelerde peçete sıkıntısı var. Otellerde lüks olmadığı sürece genellikle sabun, tuvalet kağıdı ve şampuan bulunmuyor. Bakkallarda olsa bile gerçek fiyatını bilmiyoruz, almak istesek kim bilir nasıl kazıklayacaklar bizi. Bunun gibi sebeplerden dolayı Türkiye’den gelirken yanınızda bulundurmayı unutmayın.

 

  • Şehirde yerliler gelip sizi gezdirmek ve rehberlik yapmak için soracaklar. İlk günümüz olan Kazablanka’da bir taksi ile anlaşıp bizi istediğimiz yerlere götürmesi için anlaştık. Fes şehrinde de yerel bir rehber ile 9000 sokaklı eski şehir merkezini gezdirmesi için anlaştık. İkisinde de kısıtlı vakitler olduğundan böyle yapmıştık. Biz bin pişman olduk ve paramız çöpe gitti diyebilirim. Belirli saat için anlaşılıyor, gitmek istediğimiz yerleri söylüyoruz. Ancak; saçma sapan yerlere götürerek, ‘Hadi fotoğrafınızı çekeyim.’ diyerek vakit doldurtuyorlar. Sonra da ek para istiyorlar. Biz kandık siz kanmayın kardeş. 🙂 Münkün olduğunca bu tür yerel rehber hizmetlerini kabul etmeyin.

 

  • Sizi bir yeri ararken gören bazı yerliler yardım ediyormuş gibi önce görünüyorlar sonra da para para diye yakanıza yapışıyorlar. Bir keresinde haritadan kolaylıkla bulacağımız bir otele elimizde valizle giderken valizimi zorla almaya çalıştı. Bırak diyorum bırakmıyor da. Tutacağın bir yerinden o bir yerinden ben öyle otele gittik. Tabi biliyorum sonunda para isteyeceğini. Resepsiyona beni şikayet ediyor bir de. ‘Ben istemedim ki sen zorla geldin.’ deyince tel çalışanları uzaklaşmasını istediler. Yani demem o ki; olabildiğince yardım isteklerini geri çevirin ki seyahatinizde tasarruf edebilin.

 

Herkesin hayat tarzı ve seyahatlerden beklentileri farklı farklı tabi. Ama ülkemizdeki yeni kurlar karşısında tüm seyahatlerimizde daha çok tasarruf yapmak gerekiyor ki daha çok seyahat edebilelim, o istediğimiz yerleri daha çok görebilelim. En azından kendi adıma konuşmak gerekirse; seyahatten vazgeçemeyeceğime göre seyahatlerimde daha tasarruflu hareket edebilirim. Bu yazımı da her şeye rağmen seyahatten vazgeçmeyecekler için yardımcı bir rehber niteliğinde yazdım.

Dilerim ki; yazımdan sonra Fas seyahatinizde yaptığınız tasarruflarda beni hatırlarsınız.

 

Kocaman sevgiler,

Nazlı.

**********************************************************************************************************

Sosyal Medya hesaplarımı takip etmek ve diğer Fas yazılarımı okumak için aşağıdaki bağlantılı yazılara tıklayarak kolay erişim sağlayabilirsiniz.

Instagram

Twitter

Facebook

Fas Gezi Rehberi

Altından Okyanus Sahra Çölü’nde 1 gece

Fas Güvenli mi?

2 Comments
  • korhan kolcu
    Posted at 16:18h, 16 Eylül Cevapla

    elinize sağlık çok güzel bir rehber yazı olmuş.

    • kartpostalanilarim
      Posted at 11:07h, 17 Ekim Cevapla

      Çok teşekkür ederim, sevgiler. 🙂

Post A Comment